ทำไมหมอดูทายตลาดหุ้นไม่ได้?
1. ถ้ามองเห็นอนาคตได้ ทำไมยังรับค่าดูดวง?
หมอดูที่มองเห็นอนาคตได้ไม่จำเป็นต้องทายราคาหุ้นพรุ่งนี้ด้วยซ้ำ แค่ทายได้แม่นกว่าคนอื่นอย่างสม่ำเสมอว่าตลาดกำลังขึ้นหรือลง หรืออุตสาหกรรมใดจะพุ่ง ก็มีความได้เปรียบทางการลงทุนมหาศาลแล้ว แม้ความได้เปรียบเล็กน้อย ถ้าทำซ้ำนาน ก็ทวีคูณเหมือนดอกเบี้ยทบต้น
แต่ถ้ามีความสามารถแบบนั้น ทำไมทั้งวันเขารับค่าดูดวง? คำถามที่แท้จริงคือ ทำไมความสามารถมองเห็นอนาคตไม่ปรากฏเป็นผลลัพธ์ที่ทำซ้ำได้ในตลาดการเงิน? คำพูด "จะมีการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่" ตีความได้หลายแบบภายหลัง แต่ผลตอบแทนในบัญชีถูกบันทึกเป็นตัวเลข
2. ผู้เชี่ยวชาญหรือแมว — ทายถูกชั่วคราวไม่ใช่หลักฐาน
นักจิตวิทยา ฟิลิป เทตล็อก รวบรวมคำทำนายของผู้เชี่ยวชาญ 284 คนราว 20 ปี ความสามารถในการทำนายเฉลี่ยของพวกเขาบางครั้งแย่กว่าวิธีง่ายๆ ที่สมมติว่า "แนวโน้มปัจจุบันจะดำเนินต่อไป" ยิ่งผู้เชี่ยวชาญมีชื่อเสียงก็ไม่ได้แปลว่ายิ่งแม่น มี "นักพยากรณ์ชั้นยอด" ที่แม่นอย่างสม่ำเสมอด้วย พวกเขาเพียงปรับความน่าจะเป็นเมื่อมีข้อมูลใหม่ บันทึกความผิดพลาดของตัวเอง และหลีกเลี่ยงความมั่นใจเกินไป
การแข่งขันลงทุนที่ The Observer ของอังกฤษจัดในปี 2012 ก็น่าสนใจ หุ้นที่แมวชื่อออร์แลนโดสุ่มเลือกได้ผลตอบแทนราว 10.8% ในหนึ่งปี ผู้เชี่ยวชาญได้แค่ราว 3.5% นั่นไม่ได้แปลว่าแมวลงทุนเก่งกว่า แต่หมายความว่าเราไม่ควรเชื่อว่าใครมีความสามารถพิเศษเพียงเพราะทายถูกไม่กี่ครั้งในเวลาสั้นๆ ถ้าหมอดูมีมาก ก็ต้องมีคนที่บังเอิญถูกติดกัน และผู้คนจำแต่คำทำนายที่ถูก
3. ตลาดหุ้นคือห้องทดลองเปิดขนาดยักษ์
วิธีทดสอบนั้นง่าย บันทึกเนื้อหาคำทำนาย ระยะเวลา และเกณฑ์ไว้ก่อนผลออก แล้วทำซ้ำเป็นเวลานาน ถ้าเขาแม่นกว่าความบังเอิญอย่างสม่ำเสมอ และยังชนะตลาดหลังหักค่าใช้จ่าย จึงค่อยควรพิจารณาอีกครั้ง ถ้าไม่มีหลักฐานแบบนั้น ก็ไม่มีเหตุผลที่จะเชื่อ "ความสามารถมองเห็นอนาคต" เพียงเพราะทายถูกน่าตกใจไม่กี่ครั้ง ก่อนจะเป็นที่หาเงินของหมอดู ตลาดหุ้นคือห้องทดลองเปิดเพื่อทดสอบข้ออ้าง "ฉันมองเห็นอนาคต"
บทสรุป — หมอดูและประสบการณ์ชาติที่แล้วคือเรื่องแต่งของสมองแบบเดียวกัน
ว่ากันว่าตอนถอดถอนอดีตประธานาธิบดียุน ซอกยอล เมื่อสำรวจหมอดู 100 คน อัตราความแม่นยำคือ 18% ตัวเลขนั้นต่ำกว่าโอกาสทายมั่วๆ ที่อย่างน้อยถูกครึ่งหนึ่ง
ประสบการณ์ชาติที่แล้วคือกระบวนการที่สมองถูกพาไปตามคำชี้นำอย่าง "หลับตาแล้วย้อนไปอดีต" ผู้เผยพระวจนะเท็จคือคนที่เข้าไปสู่สภาวะแบบนั้นด้วยตัวเอง ฉากที่ปรากฏตอนนั้นมักมาจากละครอิงประวัติศาสตร์ ข่าว หรือ YouTube ที่เคยดู เพราะ "คริปโตมนีเซีย" คือสมองลืมแหล่งที่มาของข้อมูล จึงถูกเข้าใจผิดว่าเป็นการเปิดเผย
สมองทนสภาวะ "ไม่รู้" ไม่ได้ จึงกระตุ้น "การแต่งเรื่อง" ที่เติมความว่างเปล่าที่ชื่ออนาคตด้วยเรื่องที่ฟังขึ้น และจากตรงนั้นเกิดความเชื่อมั่นเท็จ แล้วถ้าถูกสักข้อ คำพูดคลุมเครืออย่าง "จะมีคนสำคัญมาจากทิศตะวันออก" ก็ถูกจับคู่กับผลลัพธ์ ถ้าสมองกลีบขมับถูกกระตุ้น พื้นที่และเวลาจะรู้สึกบิดเบี้ยว และอาจเกิดภาพหลอนว่ารู้สึกถึงการมีอยู่ของสิ่งเหนือธรรมชาติ นี่ไม่ใช่ปัญหาความเชื่อ แต่เป็นความผิดพลาดในการทำงานของสมอง
- ผลการวิจัยเรื่องอัตราความแม่นยำจริงของหมอดูชื่อดัง
- ประสบการณ์ชาติที่แล้วและหมอดู - เรื่องแต่งของสมองกลีบขมับ
- ปรึกษาเรื่องการเงิน: AI vs หมอดูออนไลน์