Yapay zekâ ulusal geliriyle ayda 160 bin won? Kesinlikle mümkün mü?
Yapay zekâ ve robotların insanların işini yaptığı bir çağ geliyor. Pek çok insan bu değişimden korkuyor. İşlerin azalacağını, servetin yalnızca birkaç kişide toplanacağını söylüyorlar.
Ama aynı değişim bir fırsat da olabilir. Yeter ki yapay zekâ ve robotların kazandığı paranın sahibi halk olsun.
Önerim dört maddede özetlenebilir.
Birincisi, büyük yapay zekâ şirketlerinin kârı arttıkça vergileri de artar.
İkincisi, bu vergiyle halkın sahip olduğu ayrı bir ihracat şirketi kurulur.
Üçüncüsü, üretim ve işletme uzman şirketlere bırakılır ve yurt dışında para kazanılır.
Dördüncüsü, bu kâr yeniden yatırıma yönlendirilir ve halka temettü olarak dağıtılır.
Vergiyi dağıtmak değil, vergiyle halkın varlığını oluşturmak. Bu önerinin özü budur.
"Ulusal Sanayi Kurumu" gibi halka ait bir şirket kurulur. Bu şirketin temel payları tüm vatandaşlara eşit ve ortak olarak aittir.
Bu şirket, Kore'nin güçlü olduğu alanlarda ihracat işi yapar.
Yarı iletken ve yapay zekâya özel bellek ihracatı
Yurt dışında yapay zekâ veri merkezleri işletmek
Yapay zekâ hesaplama hizmetleri ihracatı
Enerji ve soğutma gibi veri merkezi altyapısı
Endüstriyel yapay zekâ ve robot ihracatı
Devletin tüm teknolojileri kendisinin geliştirmesine gerek yoktur. Üretim ve teknik işletme, bu işi en iyi yapan uzman şirketlere bırakılır.
Mülkiyet halkın, işletme uzmanların.
Üretim hatları ve veri merkezleri, kurum adına yapılan ihracat sözleşmeleri ve taşeron sözleşmelerinde belirtilen gelir hakları. Halkın payının dayanağı bunlardır.
Halkı sahip yapan paranın merkezinde büyük yapay zekâ şirketlerinin ödediği vergi vardır. Yapay zekâ ve otomasyondan büyük kâr elde eden büyük şirketlerden bu kârın bir kısmı vergi olarak alınır ve bu para Ulusal Sanayi Kurumu'na sermaye olarak konur. Bu sermaye payı, tüm vatandaşlara eşit olarak ait olan temel paylar olur.
Bu sermaye bedava para değildir. Halkın ortak malıdır. İş başarısız olursa zararı da sonunda halk üstlenir. Bu yüzden sermaye koymadan önce işin fizibilitesi titizlikle doğrulanmalı, yatırım sınırları ve zarar yönetimi kuralları önceden belirlenmelidir. Vergi oranı da şirketlerin yatırımına ve rekabet gücüne zarar vermeyecek bir düzeyde dikkatle belirlenmelidir.
Daha fazla katkı yapmak isteyen vatandaşlara ayrı yatırım payları sunulabilir. Ancak tüm vatandaşların eşit sahip olduğu temel paylar ile daha fazla para koyanların sahip olduğu yatırım paylarının hakları ve temettü kuralları ayrı belirlenir. Ancak böylece "herkes eşit sahiptir" ilkesi sarsılmaz.
Borç para yalnızca veri merkezi veya üretim tesisi gibi büyük tutarların bir anda gerektiği durumlarda kullanılır. Politika kredileri ve proje tahvilleri halkı sahip yapmaz. Bunlar, anaparası ve faizi işletme gelirinden ödenmesi gereken borçlardır. Bu yüzden borç yalnızca tesis finansmanıyla sınırlanır ve mülkiyetin temeli sermaye katkısıyla oluşturulur.
Vergi ödeyen bir şirket Ulusal Sanayi Kurumu'nun işini üstlenirse, kayırmacılık tartışması çıkabilir. Bu yüzden ilke açıkça konur.
Taşeron şirket, vergi ödediği için iş almaz. Samsung Electronics ve SK hynix başta olmak üzere teknolojiye, fiyata ve işletme kapasitesine sahip şirketler açık kriterlere göre yarışır ve Ulusal Sanayi Kurumu en verimli işletmeciyi seçer. Vergi ödemek ile iş almak kesin olarak ayrılır.
Seçilen şirketlere makul işletme maliyeti ve kâr güvence altına alınır, ancak performans ve sorumluluk sözleşmeyle birlikte bağlanır. Ve mülkiyet yapısı, kâr ve zarar ile taşeron sözleşmelerinin içeriği tamamen halka açıklanır. Defterleri görebilen sahip, gerçek sahiptir.
İşletmeyi devretmek riski de ortadan kaldırmaz. Kanıtlanmış teknolojiyi kullanmak teknoloji geliştirme yükünü azaltabilir, ama yeni tesis yatırımı, yurt dışı pazar bulma, elektrik maliyeti ve ürün fiyat dalgalanmaları hâlâ Ulusal Sanayi Kurumu'nun taşıması gereken iş riskleridir.
Önce "temettü kaynağı"nın ne olduğunu netleştirelim. Satışlar da değil, faaliyet kârı da değil. Tüm işletme maliyetleri, taşeron ücretleri, faiz ve vergiler ödendikten, yeniden yatırım ve kriz yedekleri ayrıldıktan sonra gerçekten dağıtılmasına karar verilen paradır.
Tüm vatandaşlar temel paylara ortaklaşa sahiptir. Ancak ilk temettüler, gelir yeniden dağılımı amacıyla öncelikle en alttaki %30'a ödenebilir. Bu, mülkiyeti farklılaştırmak değil, halkın ortak varlığının getirisini önce ihtiyaç duyan kesimlere dağıtmaktır. Kâr büyüdükçe tüm vatandaşlara temel temettü başlar ve en alttaki %30'a ek temettü eklenir.
Nüfusu yaklaşık 51,7 milyon kabul edelim ve temettünün önce en alttaki %30'a, yani yaklaşık 15,5 milyon kişiye verildiğini düşünelim. Yıllık temettü kaynağına göre kişi başı alınacak tutar şöyledir.
1 trilyon won → ayda yaklaşık 5.400 won
5 trilyon won → ayda yaklaşık 27.000 won
10 trilyon won → ayda yaklaşık 54.000 won
20 trilyon won → ayda yaklaşık 108.000 won
30 trilyon won → ayda yaklaşık 161.000 won
En alttaki %30'a her ay 100 bin won vermek için yılda yaklaşık 18,6 trilyon won, 300 bin won vermek için ise yaklaşık 55,8 trilyon won gerçek temettü kaynağı gerekir.
Baştan bu kadar kâr elde etmek zordur. Tesis kurmak ve yurt dışında müşteri bulmak zaman alır. Ama işler birer birer oturdukça temettü büyür ve alan kişi sayısı da artar. Küçük başlayıp istikrarla büyüyen bir yapı; bu önerinin gücü budur.
Vergiyi anlık transfer harcamalarına kullanmak da gereklidir. Düşük gelirlilere yapılan nakit destek hayatlarını istikrara kavuşturur ve tüketim yoluyla ekonomiye de katkı sağlar.
Ama bunun bir kısmı üretken işlere yatırılırsa, tek seferlik harcamanın ötesine geçip gelecekte de getiri üretecek halkın ortak varlığı oluşturulabilir. Elbette bu varlığın değeri işlerin başarısına bağlıdır.
Bu yüzden kârın tamamı dağıtılmaz. Bir kısmı tesis genişletme ve teknoloji geliştirmeye yeniden yatırılır, bir kısmı da zor yıllar için biriktirilir. Ancak böylece temettü kesilmez ve şirket büyümeye devam eder.
Yapay zekâ çağında hayatı yalnızca emek geliriyle korumak giderek zorlaşacak. Öyleyse halk da yapay zekâ ve robotların yarattığı servetin sahibi olmalıdır.
Vergi ödeyip şirketleri desteklemekle yetinen bir halk değil, sahibi olduğum bir şirketin dünyada para kazanıp kârı bana ve komşularıma geri verdiği bir ülke.
Vergiyi dağıtmak değil, vergiyle halkın varlığını oluşturmak.
Yapay zekâ işimizi yapıyorsa, o yapay zekânın kazandığı para bizim payımız olmalıdır. O günü yaklaştırıp yaklaştıramayacağımız, hangi işleri başlattığımıza bağlıdır.
Orijinalini oku (Korece) →
Ama aynı değişim bir fırsat da olabilir. Yeter ki yapay zekâ ve robotların kazandığı paranın sahibi halk olsun.
Önerim dört maddede özetlenebilir.
Birincisi, büyük yapay zekâ şirketlerinin kârı arttıkça vergileri de artar.
İkincisi, bu vergiyle halkın sahip olduğu ayrı bir ihracat şirketi kurulur.
Üçüncüsü, üretim ve işletme uzman şirketlere bırakılır ve yurt dışında para kazanılır.
Dördüncüsü, bu kâr yeniden yatırıma yönlendirilir ve halka temettü olarak dağıtılır.
Vergiyi dağıtmak değil, vergiyle halkın varlığını oluşturmak. Bu önerinin özü budur.
1. Sahibi halk olan bir ihracat şirketi
"Ulusal Sanayi Kurumu" gibi halka ait bir şirket kurulur. Bu şirketin temel payları tüm vatandaşlara eşit ve ortak olarak aittir.
Bu şirket, Kore'nin güçlü olduğu alanlarda ihracat işi yapar.
Yarı iletken ve yapay zekâya özel bellek ihracatı
Yurt dışında yapay zekâ veri merkezleri işletmek
Yapay zekâ hesaplama hizmetleri ihracatı
Enerji ve soğutma gibi veri merkezi altyapısı
Endüstriyel yapay zekâ ve robot ihracatı
Devletin tüm teknolojileri kendisinin geliştirmesine gerek yoktur. Üretim ve teknik işletme, bu işi en iyi yapan uzman şirketlere bırakılır.
Mülkiyet halkın, işletme uzmanların.
Üretim hatları ve veri merkezleri, kurum adına yapılan ihracat sözleşmeleri ve taşeron sözleşmelerinde belirtilen gelir hakları. Halkın payının dayanağı bunlardır.
2. Başlangıç parası nereden gelecek?
Halkı sahip yapan paranın merkezinde büyük yapay zekâ şirketlerinin ödediği vergi vardır. Yapay zekâ ve otomasyondan büyük kâr elde eden büyük şirketlerden bu kârın bir kısmı vergi olarak alınır ve bu para Ulusal Sanayi Kurumu'na sermaye olarak konur. Bu sermaye payı, tüm vatandaşlara eşit olarak ait olan temel paylar olur.
Bu sermaye bedava para değildir. Halkın ortak malıdır. İş başarısız olursa zararı da sonunda halk üstlenir. Bu yüzden sermaye koymadan önce işin fizibilitesi titizlikle doğrulanmalı, yatırım sınırları ve zarar yönetimi kuralları önceden belirlenmelidir. Vergi oranı da şirketlerin yatırımına ve rekabet gücüne zarar vermeyecek bir düzeyde dikkatle belirlenmelidir.
Daha fazla katkı yapmak isteyen vatandaşlara ayrı yatırım payları sunulabilir. Ancak tüm vatandaşların eşit sahip olduğu temel paylar ile daha fazla para koyanların sahip olduğu yatırım paylarının hakları ve temettü kuralları ayrı belirlenir. Ancak böylece "herkes eşit sahiptir" ilkesi sarsılmaz.
Borç para yalnızca veri merkezi veya üretim tesisi gibi büyük tutarların bir anda gerektiği durumlarda kullanılır. Politika kredileri ve proje tahvilleri halkı sahip yapmaz. Bunlar, anaparası ve faizi işletme gelirinden ödenmesi gereken borçlardır. Bu yüzden borç yalnızca tesis finansmanıyla sınırlanır ve mülkiyetin temeli sermaye katkısıyla oluşturulur.
3. Vergi ödemek ile iş almak kesin olarak ayrılır
Vergi ödeyen bir şirket Ulusal Sanayi Kurumu'nun işini üstlenirse, kayırmacılık tartışması çıkabilir. Bu yüzden ilke açıkça konur.
Taşeron şirket, vergi ödediği için iş almaz. Samsung Electronics ve SK hynix başta olmak üzere teknolojiye, fiyata ve işletme kapasitesine sahip şirketler açık kriterlere göre yarışır ve Ulusal Sanayi Kurumu en verimli işletmeciyi seçer. Vergi ödemek ile iş almak kesin olarak ayrılır.
Seçilen şirketlere makul işletme maliyeti ve kâr güvence altına alınır, ancak performans ve sorumluluk sözleşmeyle birlikte bağlanır. Ve mülkiyet yapısı, kâr ve zarar ile taşeron sözleşmelerinin içeriği tamamen halka açıklanır. Defterleri görebilen sahip, gerçek sahiptir.
İşletmeyi devretmek riski de ortadan kaldırmaz. Kanıtlanmış teknolojiyi kullanmak teknoloji geliştirme yükünü azaltabilir, ama yeni tesis yatırımı, yurt dışı pazar bulma, elektrik maliyeti ve ürün fiyat dalgalanmaları hâlâ Ulusal Sanayi Kurumu'nun taşıması gereken iş riskleridir.
4. Temettü nasıl paylaştırılacak?
Önce "temettü kaynağı"nın ne olduğunu netleştirelim. Satışlar da değil, faaliyet kârı da değil. Tüm işletme maliyetleri, taşeron ücretleri, faiz ve vergiler ödendikten, yeniden yatırım ve kriz yedekleri ayrıldıktan sonra gerçekten dağıtılmasına karar verilen paradır.
Tüm vatandaşlar temel paylara ortaklaşa sahiptir. Ancak ilk temettüler, gelir yeniden dağılımı amacıyla öncelikle en alttaki %30'a ödenebilir. Bu, mülkiyeti farklılaştırmak değil, halkın ortak varlığının getirisini önce ihtiyaç duyan kesimlere dağıtmaktır. Kâr büyüdükçe tüm vatandaşlara temel temettü başlar ve en alttaki %30'a ek temettü eklenir.
Nüfusu yaklaşık 51,7 milyon kabul edelim ve temettünün önce en alttaki %30'a, yani yaklaşık 15,5 milyon kişiye verildiğini düşünelim. Yıllık temettü kaynağına göre kişi başı alınacak tutar şöyledir.
1 trilyon won → ayda yaklaşık 5.400 won
5 trilyon won → ayda yaklaşık 27.000 won
10 trilyon won → ayda yaklaşık 54.000 won
20 trilyon won → ayda yaklaşık 108.000 won
30 trilyon won → ayda yaklaşık 161.000 won
En alttaki %30'a her ay 100 bin won vermek için yılda yaklaşık 18,6 trilyon won, 300 bin won vermek için ise yaklaşık 55,8 trilyon won gerçek temettü kaynağı gerekir.
Baştan bu kadar kâr elde etmek zordur. Tesis kurmak ve yurt dışında müşteri bulmak zaman alır. Ama işler birer birer oturdukça temettü büyür ve alan kişi sayısı da artar. Küçük başlayıp istikrarla büyüyen bir yapı; bu önerinin gücü budur.
5. Tek seferlik harcamanın ötesinde, sürekli kazanan bir varlığa
Vergiyi anlık transfer harcamalarına kullanmak da gereklidir. Düşük gelirlilere yapılan nakit destek hayatlarını istikrara kavuşturur ve tüketim yoluyla ekonomiye de katkı sağlar.
Ama bunun bir kısmı üretken işlere yatırılırsa, tek seferlik harcamanın ötesine geçip gelecekte de getiri üretecek halkın ortak varlığı oluşturulabilir. Elbette bu varlığın değeri işlerin başarısına bağlıdır.
Bu yüzden kârın tamamı dağıtılmaz. Bir kısmı tesis genişletme ve teknoloji geliştirmeye yeniden yatırılır, bir kısmı da zor yıllar için biriktirilir. Ancak böylece temettü kesilmez ve şirket büyümeye devam eder.
Kapanış: Yapay zekâ çağında hepimiz sahip olabiliriz
Yapay zekâ çağında hayatı yalnızca emek geliriyle korumak giderek zorlaşacak. Öyleyse halk da yapay zekâ ve robotların yarattığı servetin sahibi olmalıdır.
Vergi ödeyip şirketleri desteklemekle yetinen bir halk değil, sahibi olduğum bir şirketin dünyada para kazanıp kârı bana ve komşularıma geri verdiği bir ülke.
Vergiyi dağıtmak değil, vergiyle halkın varlığını oluşturmak.
Yapay zekâ işimizi yapıyorsa, o yapay zekânın kazandığı para bizim payımız olmalıdır. O günü yaklaştırıp yaklaştıramayacağımız, hangi işleri başlattığımıza bağlıdır.