Eski Sevgilin Sana İhanet Etmedi
Tuhaf. "Çöp" deyip hayatımdan çıkardığım biri, başka bir yerde dünyanın en sevecen dostu olarak yaşıyor. "Melek" diye inandığım biri de bir yerlerde en kötü insan diye damgalanmış. Aynı insan, ama neden bu kadar farklı görülüyor?
Londra'daki University College'dan Profesör Semir Zeki beyni MR ile inceledi. Birine gönlün kaydığı an beyinde yargılayan ve şüphelenen düğme kendiliğinden kapanıyor. Aynı üniversiteden Profesör Bartels'in ekibi bir adım daha ileri gidip bu sırada kusurları yakalayan bölgenin de durduğunu buldu. Bu yüzden karşındaki ne kadar açıklarla dolu olsa da gözüne çarpmaz.
Bu o meşhur pembe gözlüktür. İyi görmeye karar verince beyin kendiliğinden yalnızca iyi şeyleri kurgulayıp gösterir; bir kez "Bu kişi pek iyi değil" diye mühür vurunca, ne yaparsa yapsın kötü görünür. Sonuçta o kişinin iyi ya da kötü olması değil; benim beynim fırçayı alıp boya yapıyor. Benim haberim bile olmadan.
Başta dünyanın en sevecen insanıydı. Ama ayrılık zamanı geldiğinde "Ben böyle birini neden sevdim?" dedirten bir düşmana dönüşmüştü. Soğukkanlılıkla soralım. O insan birkaç ayda tamamen ters yüz mü oldu? Hayır. İnsanlar öyle değişmez.
Sıra şöyledir. Başta pembe gözlük takılıyken ben gülümseyip iyi davrandığım için karşımdaki de gülümseyip iyi davrandı. Zamanla gözlük düşünce ben ters ters bakıp diken diken olunca, karşımdaki de kendini korumak için soğudu. O soğukluğu ben ortaya çıkardım. Baştaki o sevecenliği ortaya çıkardığım gibi.
Bunun kanıtı var. 1977'de Snyder adlı bir araştırmacı erkekleri tanımadıkları bir kadınla telefonda konuşturdu. Konuşmadan önce kadının fotoğrafını gösterdi; bir gruba çekici bir fotoğraf, öbür gruba sıradan bir fotoğraf verdi. Ama fotoğrafların hepsi sahteydi ve kadınlar hangi fotoğrafla tanıtıldıklarını hiç bilmiyordu. Sonuç tüyler ürpertici. Karşısındakini çekici sanan erkeklerin önce sesi yumuşadı, bunun üzerine o kadınlar da gerçekten daha neşeli ve sıcak karşılık verdi. Erkeğin tek bir yanılgısı, hiçbir şeyden haberi olmayan kadının davranışını değiştirdi.
Çevrende düşman kaynadığını hissediyorsan, onları düzeltmeyi düşünmeden önce aynaya bakmalısın. Bu çok daha hızlı ve çok daha isabetlidir.
"Neden etrafımda düzgün bir insan yok?" Bu sorunun kendisi yanlış. Sorulması gereken soru "Ben başkaları için nasıl bir insanım?"dır. Önce gülümseyen ve önce güvenen insanın etrafına iyi insanlar toplanır ve en iyi yüzlerini gösterir; hep tartan, şüphelenen ve sınayan insanın yanında iyi insanlar bile kaskatı kesilir ve sonunda geriye kötü ilişkiler kalır. Sonra da dünyayı suçlar.
Dünyada ne kadar verirsen ver seni sömüren alçaklar kesinlikle var. Böyle birine "Biraz daha iyi davranırsam değişir" diye yapışmak, bugün öğrendiğini tam tersine kullanmaktır. Bu iyilik değil, kullanılmaktır.
Kötü insanları hayatından çıkarmak da benim kurduğum bir ilişkidir. Bu, ne olursa olsun iyi yaşa demek değil; ilişkilerimin sorumlusunun ben olduğumu kabul etmek demektir. İşe alan da işten çıkaran da benim.
Orijinalini oku (Korece) →
Bir. Gözlerimde zaten pembe gözlük var
Londra'daki University College'dan Profesör Semir Zeki beyni MR ile inceledi. Birine gönlün kaydığı an beyinde yargılayan ve şüphelenen düğme kendiliğinden kapanıyor. Aynı üniversiteden Profesör Bartels'in ekibi bir adım daha ileri gidip bu sırada kusurları yakalayan bölgenin de durduğunu buldu. Bu yüzden karşındaki ne kadar açıklarla dolu olsa da gözüne çarpmaz.
Bu o meşhur pembe gözlüktür. İyi görmeye karar verince beyin kendiliğinden yalnızca iyi şeyleri kurgulayıp gösterir; bir kez "Bu kişi pek iyi değil" diye mühür vurunca, ne yaparsa yapsın kötü görünür. Sonuçta o kişinin iyi ya da kötü olması değil; benim beynim fırçayı alıp boya yapıyor. Benim haberim bile olmadan.
İki. Eski sevgilin değişmedi
Başta dünyanın en sevecen insanıydı. Ama ayrılık zamanı geldiğinde "Ben böyle birini neden sevdim?" dedirten bir düşmana dönüşmüştü. Soğukkanlılıkla soralım. O insan birkaç ayda tamamen ters yüz mü oldu? Hayır. İnsanlar öyle değişmez.
Sıra şöyledir. Başta pembe gözlük takılıyken ben gülümseyip iyi davrandığım için karşımdaki de gülümseyip iyi davrandı. Zamanla gözlük düşünce ben ters ters bakıp diken diken olunca, karşımdaki de kendini korumak için soğudu. O soğukluğu ben ortaya çıkardım. Baştaki o sevecenliği ortaya çıkardığım gibi.
Bunun kanıtı var. 1977'de Snyder adlı bir araştırmacı erkekleri tanımadıkları bir kadınla telefonda konuşturdu. Konuşmadan önce kadının fotoğrafını gösterdi; bir gruba çekici bir fotoğraf, öbür gruba sıradan bir fotoğraf verdi. Ama fotoğrafların hepsi sahteydi ve kadınlar hangi fotoğrafla tanıtıldıklarını hiç bilmiyordu. Sonuç tüyler ürpertici. Karşısındakini çekici sanan erkeklerin önce sesi yumuşadı, bunun üzerine o kadınlar da gerçekten daha neşeli ve sıcak karşılık verdi. Erkeğin tek bir yanılgısı, hiçbir şeyden haberi olmayan kadının davranışını değiştirdi.
Çevrende düşman kaynadığını hissediyorsan, onları düzeltmeyi düşünmeden önce aynaya bakmalısın. Bu çok daha hızlı ve çok daha isabetlidir.
Üç. Suçlu benim.
"Neden etrafımda düzgün bir insan yok?" Bu sorunun kendisi yanlış. Sorulması gereken soru "Ben başkaları için nasıl bir insanım?"dır. Önce gülümseyen ve önce güvenen insanın etrafına iyi insanlar toplanır ve en iyi yüzlerini gösterir; hep tartan, şüphelenen ve sınayan insanın yanında iyi insanlar bile kaskatı kesilir ve sonunda geriye kötü ilişkiler kalır. Sonra da dünyayı suçlar.
Ama "her şey benim suçum" da değil.
Dünyada ne kadar verirsen ver seni sömüren alçaklar kesinlikle var. Böyle birine "Biraz daha iyi davranırsam değişir" diye yapışmak, bugün öğrendiğini tam tersine kullanmaktır. Bu iyilik değil, kullanılmaktır.
Kötü insanları hayatından çıkarmak da benim kurduğum bir ilişkidir. Bu, ne olursa olsun iyi yaşa demek değil; ilişkilerimin sorumlusunun ben olduğumu kabul etmek demektir. İşe alan da işten çıkaran da benim.
